JohNi

Πες και αλλα και αλλα... :)

Αυτο ηταν το λιγοτερο που μπορουσα να κανω... Ελπιζω να γινεται και μελος στο συλλογο μας και να εμπλουτιζετε αυτη τη σελιδα με τις εμπειριες και τις γνωσεις σας! Υ/Γ:Παραλληλα θα κανω ενα edit να προσθεσω τη βιβλιογραφια,καθως και τη σελιδα που αναφερατε!

Ειναι Large και σε αριστη κατασταση!

Πωλουντε τα γαντια LEVEL της φωτογραφιας.Ειναι σε αριστη κατασταση,το μοντελο λεγεται Halfpipe και εχουν μεμβρανη GORE-TEX XCR. Επισης διαθετουν αποσπωμενο προστατευτικο για τον καρπο...Biomex Technology! Χαρακτηριστικα -- Gore-Tex XCR membrane shell -- thermoliner insulation -- Biomex plus protection -- breathable -- removable double liner -- rubber kevlar -- goggle/nose wipe -- flex palm Καινουργια κοστιζουν 125 ευρω! Τα δινω 60 ευρω...

Αληθεια,ο Παρνωνας ''βαζει'' ικανοποιητικο χιονι?...πολυ δυσκολο το κοβω...ειναι πολυ νοτια και μαλιστα με ψηλοτερη κορυφη 1935μ...

ΚΛΙΜΑΚΑ BEAUFORT (μέτρηση έντασης ανέμου) Βαθμοί Ορολογία (Κόμβοι) Ύψος Κυμάτων Ταχύτητα ανέμου (m/s) Ταχύτητα ανέμου (Km/h) Περιγραφή Θαλάσσης 0 Νηνεμία (0-1 κόμβοι) 0 μ <0,3 <1 Θάλασσα "λάδι" ή "καθρέφτης" 1 Υποπνέων (ελαφρύ αεράκι 1-3) 0 - 0,1 0,3 - 1,5 1-5 Απαλές ρυτίδες με κυματοειδή μορφή. 2 Ασθενής (4-6) 0,1 - 0,6 1,6 - 3,3 6-11 Μικρά κύματα (με λίγο αφρό στην κορυφή). 3 Λεπτός (7-10) 0,6 - 1,25 3,4 - 5,4 12-19 Θάλασσα λίγο ταραγμένη. Μικρά κύματα που οι κορυφές τους αρχίζουν να σπάζουν. 4 Μέτριος (11-16) 1 - 1,5 5,5 - 7,9 20-26 Λίγο ταραγμένη ως ταραγμένη. Τα κυματάκια γίνονται μεγαλύτερα. 5 Λαμπρός (17-21) 1,5 - 2,5 8 - 10,7 27-38 Ταραγμένη. Μέτρια κύματα με πιο επιμήκη μορφή. 6 Ισχυρός (22-27) 2,5 - 4 10,8 - 13,8 39-49 Κυματώδης. Μεγάλα κύματα αρχίζουν να σχηματίζονται με κορυφές λευκού αφρού. Επικίνδυνη για όλα τα σκάφη 7 Σφοδρός (28-33) 4 - 5,5 13,9 - 17,1 50-61 Κυματώδης ως πολύ κυματώδης. Η θάλασσα φουσκώνει και ο λευκός αφρός που προέρχεται απ' τα κύματα που σπάζουν, αρχίζει να παρασύρεται σε λωρίδες 8 Θυελλώδης (34-40) 5,5 - 7,5 17,2 - 20,7 62-74 Πολύ κυματώδης ως τρικυμιώδης. Μέτρια ψηλά κύματα μεγάλου μάλλον μήκους. Οι άκρες τους σπάζουν και στροβιλίζονται. 9 Θύελλα (41-47) 7 - 9 20,8 - 24,4 75-88 Τρικυμιώδης. Μεγάλα και ογκώδη κύματα. Πυκνές λωρίδες αφρού κατά τη διεύθυνση του ανέμου. Οι κορυφές πέφτουν, σπάζουν και κυλάνε 10 Ισχυρή θύελλα(48-55) 9 - 12,5 24,5 - 28,4 89-102 Πολύ τρικυμιώδης. Πολύ μεγάλα κύματα με μακριές κορυφές. Ο αφρός συσσωρεύετε και εκτινάζεται κατά τη διεύθυνση του ανέμου, κάνοντας τη θάλασσα άσπρη 11 Σφοδρή θύελλα (56-63) 10 - 14 28,5 - 32,6 103-117 Μαινόμενη. Κύματα εξαιρετικά ψηλά. H θάλασσα σκεπάζεται από μεγάλες εκτάσεις αφρού, που παρασύρονται κατά τη διεύθυνση του ανέμου 12 Λαίλαπα ή τυφώνας (64 και πάνω) 14 μ. και πάνω 32,7 + 118-133 Παράφορη. Η θάλασσα είναι αγριεμένη και γεμάτη αφρούς. Η ορατότητα σχεδόν ανύπαρκτη. Επικίνδυνη για ολα τα καραβια

ΧΙΟΝΟΣΤΙΒΑΔΕΣ Αν και είναι απλοϊκό να πούμε ότι όπου υπάρχει βουνό και χιόνι, έχουμε χιονοστιβάδα, είναι όμως δύο από τα βασικά της συστατικά. Πολλοί μπορεί να πιστεύουν ότι για να έχουμε χιονοστιβάδες, θα πρέπει είτε το βουνό να είναι πολύ ψηλό, είτε να έχουμε πάρα πολύ χιόνι. Ούτε το ένα, ούτε το άλλο είναι απολύτως ακριβές, δικαιολογώντας έτσι την συχνή ύπαρξη χιονοστιβάδων στα ελληνικά βουνά, παρόλο που πολλοί δεν θα περίμεναν κάτι τέτοιο. Η πρόγνωση των χιονοστιβάδων είναι κάτι πολύ δύσκολο να γίνει, γιατί οι παράγοντες που την επηρεάζουν είναι πάρα πολλοί. Σίγουρα η παρατήρηση των καιρικών φαινομένων στην περιοχή, μαζί με μία μικρή γνώση της μηχανικής των χιονοστιβάδων, μπορεί να βοηθήσει πολύ. ΧΙΟΝΟΚΡΥΣΤΑΛΛΟΙ ΚΑΙ ΜΕΤΑΜΟΡΦΙΣΜΟΣ Δεν είναι καθόλου τυχαίο ότι οι Εσκιμώοι έχουν λέξεις για διακόσια διαφορετικά είδη χιονιού. Παρόλο που η βασική κρυσταλλική δομή ενός κρυστάλλου χιονιού είναι εξαγωνική, η τελική του μορφή έχει άπειρες μορφές και εξαρτάται από την θερμοκρασία και τον κορεσμό της υγρασίας κατά τη στιγμή του σχηματισμού του και μετά. Γενικά θα πρέπει να γνωρίζουμε ότι η μορφή του κρυστάλλου έχει ιδιαίτερη σημασία στις συνεχής αλλαγές που γίνονται στις στρωματώσεις του χιονιού και στην τάση δημιουργίας χιονοστιβάδας. Η συνοχή των κρυστάλλων μεταξύ τους διαφέρει πάρα πολύ από κρύσταλλο σε κρύσταλλο. Από τη στιγμή που θα δημιουργηθούν οι χιονοκρύσταλλοι μέχρι και που θα πέσουν στο έδαφος και θα σχηματίσουν στρώσεις, βρίσκονται σε μία διαρκή αλλαγή. Ήδη με το που περνούν μέσα στα διαφορετικά στρώματα της ατμόσφαιρας αλλάζουν στο σχήμα τους, καθώς περνούν μέσα από ένα στρώμα με υγρασία ή από ένα στροβιλισμό του ανέμου. Μόλις αυτοί πέσουν στο έδαφος και αρχίσουν να συσσωρεύονται, οι αλλαγές συνεχίζονται με ρυθμούς που εξαρτώνται από την θερμοκρασία του αέρα, του εδάφους, την υγρασία και την πίεση. Υπό κ.σ. ο κρύσταλλος τείνει να απλοποιείται και να δημιουργεί στενούς δεσμούς με γειτονικούς κρυστάλλους (Ισοθερμικός Μεταμορφισμός). Είναι αυτό που λέμε ότι «κάθεται» το χιόνι και από αφράτο και παχύ γίνεται βαρύτερο και με μικρότερο όγκο. Ο μεταμορφισμός αυτός επιταχύνεται όσο η θερμοκρασία φτάνει το σημείο τήξης. Γενικά είναι μία διαδικασία ομογενοποίησης και δημιουργίας ενός σταθερού στρώματος χιονιού. Σε κρύες συνήθως περιοχές ή σε μεγάλα υψόμετρα, η επιφάνεια του χιονιού χάνει εξαιρετικά θερμότητα εξαιτίας της ακτινοβολίας και είναι πολύ πιο κρύα από το χιόνι που βρίσκεται κοντά στο έδαφος. Έτσι δημιουργούνται υδρατμοί που κινούνται προς τα πάνω, οι οποίοι ανακρυσταλλώνουν το χιόνι σε ορισμένους τόπους. (Κινητικός Μεταμορφισμός). Τέτοια στρώματα είναι εξαιρετικά εύθραυστα και δίνουν τεράστιες χιονοστιβάδες όταν υπερφορτωθούν πάνω από το όριο τους. Στην Ελλάδα μάλλον είναι απίθανο να υπάρχει αυτό το φαινόμενο. Αντίθετα το χιόνι στην Ελλάδα, λόγω ζεστών ανέμων και θερμοκρασιών, είναι συνήθως κοντά στο σημείο τήξης την ημέρα, ενώ το βράδυ λόγω της ακτινοβολίας χάνει θερμότητα και παγώνει. Το αποτέλεσμα είναι να δημιουργούνται μεγαλύτεροι κρύσταλλοι και να υπάρχει μια αξιοσημείωτη διαφορά στην συνοχή και τη δύναμη του χιονιού ανάλογα σε ποια φάση βρίσκεται. (Μεταμορφισμός παγοποίησης/αποπαγοποίησης). Ο κίνδυνος βρίσκεται στη φάση της τήξης, όπου το νερό εισχωρεί ανάμεσα στο ζεστό στρώμα του χιονιού και το παγωμένο (συνήθως παλαιότερο) στρώμα υποσκάπτει το πάνω στρώμα λειτουργώντας σαν καλό λιπαντικό για χιονοστιβάδα. Η επίδραση μίας βροχόπτωσης πάνω σε παλιό χιόνι, είναι δύσκολο να προβλεφθεί, πάντως είναι ένας σημαντικός παράγοντας χιονοστιβάδας (ανοιξιάτικες χιονοστιβάδες). Τις ξάστερες και κρύες νύχτες συνήθως δημιουργείται ένα λεπτό στρώμα πάχνης πάνω σε όλες τις επιφάνειες, ακόμα και πάνω στο επιφανειακό στρώμα του χιονιού. Αυτό από μόνο του δεν είναι πρόβλημα, αλλά όταν καλυφτεί από ένα νέο στρώμα χιονιού η παγωμένη και εύθραυστη κρούστα της πάχνης θα παραμείνει για μερικές μέρες. Το φρέσκο στρώμα του χιονιού που θα πέσει πάνω στο φιλμ της πάχνης, όταν ξεπεράσει κάποιο βάρος, θα αρχίσει να ολισθαίνει δημιουργώντας χιονοστιβάδα. ΧΙΟΝΟΠΤΩΣΗ Για να ξεκινήσει μία χιονοστιβάδα πρέπει να υπάρχει αρκετό χιόνι. Όσο περισσότερο χιόνι υπάρχει και όσο πιο γρήγορα συσσωρεύεται, τόσο μεγαλύτερες πιθανότητες έχει να γλιστρήσει. Ακόμα και 25εκ χιονιού είναι αρκετά να προκαλέσουν μία εντυπωσιακή χιονοστιβάδα. Οι περισσότερες πέφτουν έπειτα από μία βαριά χιονόπτωση, γι' αυτό τότε θέλει προσοχή στο βουνό. Χιονόπτωση με ρυθμό περισσότερο από 2εκ. φρέσκο χιόνι την ώρα, πρέπει να θεωρείται επικίνδυνη σε κλίσεις από 30 ο - 45 ο. Πράγματι η πιο κοινή αιτία εκκίνησης χιονοστιβάδας, είναι η συγκέντρωση νέου χιονιού. Σύμφωνα με στοιχεία από την Ελβετία, η σχέση μεταξύ χιονόπτωσης και χιονοστιβάδας είναι η ακόλουθη : Νέο χιόνι σε 3 μέρες: Μέχρι 10 εκ. = Σπάνιες χιονοστιβάδες 10-30 εκ. = Ορισμένες χιονοστιβάδες πλάκας, συχνές χιονοστιβάδες αποκόλλησης (χαλαρό χιόνι) 30-50 εκ. = Συχνές χιονοστιβάδες πλάκας σε κλίσεις 35° 50- εκ. = Χιονοστιβάδες πλάκας σε κλίσεις μικρότερες των 25° ΚΛΙΣΗ ΠΛΑΓΙΑΣ Εκτός από την συγκέντρωση χιονιού, η κλίση της πλαγιάς πρέπει να είναι τέτοια που να επιτρέψει στο χιόνι να ολισθήσει. Γενικά όσο μεγαλύτερη η κλίση, τόσο πιο συχνά μπορεί να φύγει το χιόνι. Σε μεγάλες κλίσεις όμως πάνω από 60° σπάνια το χιόνι μπορεί να συσσωρευτεί σε μεγάλες ποσότητες και να δημιουργήσει χιονοστιβάδα. Συνεπώς οι κλίσεις που είναι πιθανότερο να συμβεί μία χιονοστιβάδα, είναι οι μεσαίες κλίσεις 30°-60° και ειδικότερα 30° - 45°. Αυτοί λοιπόν οι δύο παράγοντες, το βάρος και η κλίση είναι οι δύο κύριοι παράγοντες πίεσης που τείνουν να κινήσουν το χιόνι προς τα κάτω. Αντίθετα από αυτές τις δυνάμεις λειτουργούν οι δυνάμεις συνοχής του χιονιού μεταξύ των ξεχωριστών κρυστάλλων και ανάμεσα στα διαφόρων στρωμάτων μεταξύ τους ή μεταξύ του εδάφους. Θεωρητικά όταν οι παράγοντες πίεσης ξεπεράσουν τους παράγοντες συνοχής, τότε το χιόνι θα ολισθήσει κατά την πλαγιά. Πρακτικά όμως το σύστημα προσπαθεί να εξισορροπήσει και το χιόνι μεταβάλλεται λίγο ολισθαίνοντας ελαφρά παίρνοντας νέα φόρμα. Αυτές οι πλαστικές παραμορφώσεις είναι τα φαινόμενα που βλέπουμε όπου το χιόνι φαίνεται σαν ζαρωμένη κουβέρτα. Αν μία τέτοια παραμόρφωση δεν είναι εφικτή, τότε η αποκόλληση μίας φέτας είναι ο μοναδικός τρόπος για να βρει την ισορροπία του το σύστημα ΤΥΠΟΙ ΧΙΟΝΟΣΤΙΒΑΔΩΝ Οι κατηγοριοποίηση είναι ανθρώπινο κατασκεύασμα που προσαπαθεί να ομαδοποιήσει αντικείμενα ή καταστάσεις με παρόμοια χαρακτηριστικά. Επειδή οι χιονοστιβάδες είναι ένα πολύπλοκο και δυναμικό φαινόμενο δεν είναι εύκολο να φτιαχτούν κατηγορίες που να κατατάσσουν μίαχιονοστιβάδα στην μία κατηγορια ή στην αλλη. Πολλές δεν μπορούν να ταξινομηθούν εύκολα, αφού είναι αποτέλεσμα πολλών γεγονότων, που το ένα ενεργοποιεί το άλλο και η κατάσταση είναι τελείως ασαφής. Ένα απλό σύστημα περιγραφής των χιονοστιβάδων είναι με τα εξής κριτήρια : α) τον τύπο της αποκόλλησης β) την θέση του αποκολλημένου χιονιού γ) την υγρασία δ) τη μορφή του δρόμου που ακολουθεί και ε) τη μορφή της κίνησης. Έτσι μια χιονοστιβάδα μπορεί να χαρακτηριστεί σαν «ξερή, επιφανειακή, ανοικτού πεδίου χιονοστιβάδα πλάκας» ΧΙΟΝΟΣΤΙΒΑΔΕΣ ΞΗΡΟΥ ΧΙΟΝΙΟΥ Αυτές δημιουργούνται όταν νέοι χιονοκρύσταλλοι χάνουν την συνοχή τους εξαιτίας της μεταμόρφωσης τους και της στρογγυλοποίησης των άκρων τους από τον ισοθερμικό μεταμορφισμό. Σε πολύ κρύες συνθήκες, συνήθως σε βορεινές πλευρές και με καθαρό ουρανό, η «πούδρα» χάνει γρήγορα την υγρασία της και οι κρύσταλλοι στρογγυλοποιούνται εξαιτίας του κινητικού μεταμορφισμού. Τα μαλακά επιφανειακά στρώματα χάνουν έτσι την συνοχή τους και μπορεί να προκληθεί χιονοστιβάδα μέσα το πολύ σε τρεις ημέρες από την νέα χιονόπτωση, και να ξεκινήσει από ένα σημείο. Είναι συνήθως μεγάλες και με ταχύτητες 65-70 χλμ/ω. ΑΕΡΟΜΕΤΑΦΕΡΟΜΕΝΗ ΧΙΟΝΟΣΤΙΒΑΔΑ Αυτές είναι από τις πιο καταστροφικές και συνάμα από τις λιγότερο κατανοητές χιονοστιβάδες. Στις Άλπεις και σε άλλα μεγαλύτερα βουνά μπορεί να είναι τεράστιες. Μία τέτοια χιονοστιβάδα μπορεί να ξεκινήσει σαν απλή χιονοστιβάδα ξηρού και χαλαρού χιονιού. Μόλις όμως η ταχύτητα της ξεπεράσει ένα κατώφλι των 70 περίπου χλμ/ω τότε το χιόνι δεν κυλάει πάνω στην πλαγιά, αλλά ίπταται με τεράστιες ταχύτητες. Χαρακτηριστικό της είναι τα μεγάλα και ταραχώδη σύννεφα από πούδρα χιονιού που στροβιλίζονται από το κέντρο προς τα έξω της κινούμενης μάζας. Η ταχύτητα της μπορεί να φτάσει μέχρι και τα 125 μ/δευτ (450χλμ/ω!) και να δημιουργήσει πίεση κρούσης από τον αέρα που κυμαίνεται από 5-50 τόνους/m² και μπορεί να ισοπεδώσει κτίρια και δάση. Συχνά όμως ένα μέρος της χιονοστιβάδας εξακολουθεί να κινείται πάνω στην επιφάνεια της πλαγιας και τότε λέμε ότι η κίνηση είναι μικτή. ΧΙΟΝΟΣΤΙΒΑΔΕΣ ΠΛΑΚΑΣ Οι χιονοστιβάδες αυτές (που είναι συχνές και στην Ελλάδα) αποτελούν τον μεγαλύτερο εν δυνάμει κίνδυνο στα βουνά και είναι πολύ δύσκολο να προβλεφθεί με μία επιφανειακή επιθεώρηση. Το πρόβλημα εδώ δημιοργείται εξαιτίας της απώλειας συνοχής του κάτω στρώματος χιονιού με το πάνω. Πολλές φορές το κατώτερο και παλαιότερο στρώμα μπορεί να έχει υποχωρεήσει τελείως αφήνοντας μία μεγάλη πλάκα χωρίς καμμία υποστήριξη. Επίσης την άνοιξη, μπορεί το στρώμα του χιονιού που βρίσκεται πάνω στο έδαφος να χάσει τελείως την αγκύρωση του, ειδικά αν από κάτω έχει γρασίδι ή πλάκες βράχου. Τον χειμώνα όταν συσσωρεύεται γρήγορα πολύ φρέσκο χιόνι στις υπήνεμες πλευρές, με ταχύτητες ανέμου 25-50 χλμ/ω είναι κοινή αιτία για δημιουργία χιονοστιβάδας μαλακής πλάκας. Μετά από πολλή χιονόπτωση και μέχρι το χιόνι να κάτσει, που μπορέι να πάρει από κάποιες ώρες ή μερικές μέρες αν κάνει πολύ κρύο, πρέπει να είμαστε καχύποπτοι για χιονοστιβάδες. Οι περισσότερες χιονοστιβάδες πλάκας ενεργοποιούνται από τα θύματα τους. Πιο επικίνδυνες όμως είναι οι χιονοστιβάδες σκληρής πλάκας, οι οποίας εξαιτίας της σταθερής επιφάνειας που δείχνουν, δίνουν τελείως λάθος εντύπωση σχετικά με την ασφαλή διάβαση τους. Οι συνδυασμοί ανέμων 50 χλμ/ω και χαμηλών θερμοκρασιών ευνοούν το σχηματισμό σκληρών πλακών στις υπήνεμες πλευρές. Αυτές όταν χάσουν τη συνοχή τους με το κάτω στρώμα, είτε κατω από το βάρος μίας έντονης χιονόπτωσης είτε από κάποιον άνθρωπο, σπάνε σε μεγάλα ακανόνιστα κομμάτια σκληρού χιονιού και πολλές φορές συνοδεύονται από ένα δυνατό θόρυβο σπασίματος. Περιττό να πούμε ότι τα τεράστια αυτά κομμάτια έχουν μεγάλη πυκνότητα και βάρος, κατά συνέπεια είναι άκρως επικίνδυνα. Οι σκληρές πλάκες έχουν συνήθως μία θαμπή λευκή όψη και μερικές φορές κάνουν ένα υπόκωφο ήχο όταν πατάμε πάνω. Η έλλειψη συναρμογής με το από κατω στρώμα είναι το χαρακτηριστικό όλων των σκληρών πλακών και πολλές φορές δεν υπάρχει σύνδεση για πολλή μεγάλη περιοχή. ΥΓΡΕΣ ΧΙΟΝΟΣΤΙΒΑΔΕΣ Πολύ κοινές την άνοιξη και τις ζεστές μέρες του χειμώνα, όπου το νερό που μαζεύεται αδυνατίζει τους δεσμούς μεταξύ των κρυστάλλων. Συμβαίνουν όταν η θερμοκρασία φτάνει κοντά στο σημείο τήξης (συνηθισμένο για την Ελλάδα). Μπορεί να συμβουν και σε πλαγιές με μικρή κλίση της τάξης των 20 ο . Ο κίνδυνος είναι μεγάλος όταν έχουμε μία χιονοθύελλα που ξεκινάει κρύα και καταλήγει ζεστή. Το κρύο ελαφρύ χιόνι δημιπυργεί ένα αδύναμο υπόστρωμα για το ζεστό και πιο βαρύ χιόνι. Οι υγρές χιονοστιβάδες μπορεί να είναι πλάκας ή ελεύθερες. Ταξιδεύουν σε χαμηλές ταχύτητες και μπορεί κανείς να βγεί γρήγορα από το δρόμο της. Όταν η πλαγιά είναι πολύ μεγάλη τότε δημιουργούνται μεγάλα κομματια που σκάβουν μεγάλα αυλάκια στην επιφάνεια. Είναι σαν μία τεράστια μπουλντόζα που κατηφορίζει και μαζεύει χαλάσματα στο πέρασμα της. Αν η διαδρομή της είναι σε κάποιο κανάλι, τότε τα υπολείμματα κάθονται σαν τσιμεντένια μπλοκ, κάνοντας έτσι την επιβίωση αλλά και την αναζήτηση θυμάτων αδύνατη. ΕΛΕΓΧΟΣ ΓΙΑ ΠΙΘΑΝΗ ΧΙΟΝΟΣΤΙΒΑΔΑ Πριν πάμε σε κάποιο χιονισμένο βουνό, είτε για ορειβασία , είτε για σκι, καλό είναι να ξέρουμε τις συνθήκες που επικρατούσαν τις τελευταίες ημέρες πριν πάμε εμείς. Τα τρία βασικά στοιχεία που πρέπει να γνωρίζουμε είναι η χιονόπτωση, η θερμοκρασία και ο αέρας. Όπως έχουμε πει, αυξημένη χιονόπτωση ειδικά σε μικρό χρονικό διάστημα, δίνει πολλές πιθανότητες για χιονοστιβάδα, μέσα στα επόμενα εικοσιτετράωρα. Ειδικά αν οι θερμοκρασία του αέρα παραμείνει πολύ χαμηλή και το χιόνι παραμένει στην ίδια κατάσταση χωρίς να «κάθεται». Οι θερμοκρασίες όμως στην Ελλάδα δεν είναι πολύ χαμηλές. Αυτό είναι καλό μέχρι ενός ορισμένου σημείου, γιατί το χιόνι λιώνει γρηγορότερα και κολλάει πιο εύκολα στο άλλο χιόνι. Αν όμως το λιωμένο χιόνι παγώσει πριν πέσει το φρέσκο χιόνι, τότε δημιουργείται πιθανότητα χιονοστιβάδας. Τέλος ο αέρας έχει την τάση να συσσωρεύει ποσότητες χιονιού σε κοιλώματα αλλά και στις υπήνεμες βουνοπλαγιές. Το συσσωρευμένο αυτό χιόνι έχει πολλές πιθανότητες να δώσει χιονοστιβάδα. Όταν πάμε στο βουνό, τότε κοιτάμε η διαδρομή που θα επιλέξουμε να είναι όσο το δυνατόν πιο ασφαλής. Δηλαδή αποφεύγουμε να τραβερσάρουμε σε πλαγιές, ή ρεματιές κάτω από κορυφές με κορνίζες, αποφεύγουμε τις πλαγιές όπου το χιόνι έχει μεγάλες τάσεις (δηλαδή πλαγιές με κυρτώματα). Μην ξεχνάμε ότι οι περισσότερες χιονοστιβάδες γίνονται σε πλαγιές 30-45° Προτιμάμε να κινούμαστε στις ράχες όπου είναι δυνατόν, ή όσο ψηλότερα γίνεται, ώστε αν κόψουμε μια χιονοστιβάδα να είμαστε κοντά στην γραμμή εκκίνησης της και οι πιθανότητες να θαφτούμε βαθιά να είναι μικρές. Κάνουμε το τεστ σκληρότητας και υγρότητας. Σκάβουμε δηλαδή ένα χαντάκι στο χιόνι, τόσο βαθύ όσο να συναντήσουμε το παρακάτω στρώμα χιονιού και κατόπιν το πιο κάτω κλπ. Λειαίνουμε λίγο με το γάντι την κάθετη πλευρά και ελέγχουμε το χιόνι (όπως σωστά ανέφερε και ΑΤ400). Αν μεταξύ των στρωμάτων οι αλλαγές είναι πολύ μεγάλες, τότε οι πιθανότητες για χιονοστιβάδα είναι μεγάλες. Α. Σκληρότητα 1. Πολύ χαμηλή. Βυθίζεται η γροθιά με το γάντι 2. Χαμηλή. Βυθίζονται τα δάκτυλα με γάντι 3. Μέτρια. Βυθίζεται ένα δάχτυλο 4. Υψηλή. Μπαίνει μόνο η άκρη από το πιολέ ή ένα στυλό 5. Πολύ υψηλή. Βυθίζεται μόνο λάμα μαχαιριού 6. Πάγος Β. Υγρότητα (δεν ξέρω αν υπάρχει τέτοια λέξη!) 1. Στεγνό. Δε γίνεται χιονόμπαλα 2. Νοτισμένο. Γίνεται στεγνή χιονόμπαλα 3. Υγρό. Φαίνεται να έχει νερό η χιονόμπαλα, αλλά δεν βγαίνουν σταγόνες 4. Πολύ υγρό. Μπορούν να βγουν σταγόνες. 5 Λασπόχιονο. Χιόνι γεμάτο με νερό. Ένα άλλο τεστ που μπορούμε να κάνουμε είναι να σκάψουμε πάλι βαθιά μέχρι το επόμενο στρώμα του χιονιού και λίγο πιο κάτω. Κατόπιν στο πάνω στρώμα του χιονιού σχηματίζουμε ένα τραπέζιο σκαλίζοντας το μέχρι το κάτω στρώμα του χιονιού και με την μεγάλη του βάση προς το σκαμμένο μέρος. Στην στενή του βάση βάζουμε το φτυαράκι ή το πιολέ και σπρώχνουμε το κομμάτι. Αν ξεκολλήσει εύκολα, τότε η συνοχή, μεταξύ των στρωμάτων είναι μικρή και μπορεί να γίνει χιονοστιβάδα. Επαναλαμβάνουμε το ίδιο για όλα τα στρώματα του χιονιού. Το τεστ αυτό έχει διάφορα μειονεκτήματα, όπως την υποκειμενικότητα και το γεγονός ότι δείχνει τη σταθερότητα σε ένα σημείο και λίγο παρακάτω το χιόνι μπορεί να έχει διαφορετική συμπεριφορά. Τέλος όταν είναι να περάσουμε μία ύποπτη πλαγιά κάνουμε τα εξής: Πρώτον αναρωτιόμαστε αν πρέπει οπωσδήποτε να το κάνουμε. Αν ναι, τότε πρέπει να βρούμε το καλύτερο σημείο. Πάντα περνάμε ένας, ένας. Αν ασφαλίζουμε αυτόν που περνάει, ποτέ δεν είμαστε δεμένοι στο ίδιο σκοινί έτσι ώστε αν παρασυρθεί ο ένας να μην τραβήξει το σκοινί και τον άλλο. Ανοίγουμε τη ζώνη του σακιδίου και αν είναι δυνατόν βγάζουμε και τον ένα ώμο, ώστε να προλάβουμε να το βγάλουμε γρήγορα αν χρειαστεί. Βγάζουμε και τους ιμάντες του πιολέ και αν είμαστε με ορειβατικά σκι, βγάζουμε και τα λουράκια ασφαλείας. Κλείνουμε καλά το αντιανεμικό μας και βάζουμε και την κουκούλα. Αν έχουμε ARVA ή άλλο πομποδέκτη, τον βάζουμε σε θέση TRANSMIT και τον βάζουμε κάτω από τα ρούχα μας. Αν έχουμε σκοινί χιονοστιβάδας (κορδέλα με βελάκια και ενδείξεις ανά 2 μ.) το ανοίγουμε και δένουμε πάνω μας τη σωστή πλευρά. Αν ενεργοποιήσουμε χιονοστιβάδα προσπαθούμε κατ' αρχάς να μείνουμε έξω από αυτή. Αλλιώς αν μας παρασύρει, αφήνουμε λουράκια, πιολέ, σακίδια, σκι και γενικά ότι εξέχει από πάνω μας. Προσπαθούμε να κάνουμε κινήσεις κολύμβησης ύπτιου με την πλάτη στη χιονοστιβάδα και το κεφάλι πάνω. Κρατάμε όμως το στόμα μας κλειστό! Τα τελευταία δευτερόλεπτα που η χιονοστιβάδα τείνει να σταματήσει κάνουμε μια δυνατή προσπάθεια για πάνω και προσπαθούμε να αγκαλιάσουμε με τα χέρια μας το χώρο μπροστά από το πρόσωπο μας για να κρατήσουμε χώρο για να έχουμε αέρα. ΒΑΘΜΟΣ ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΟΤΗΤΑΣ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΧΙΟΝΙΟΥ 1. ΧΑΜΗΛΟΣ Το χιόνι είναι συνήθως σταθερό και οι χιονοστιβάδες είτα από φυσική αιτία είτε από ανθρώπινη, είναι πολύ δύσκολη. 2. ΜΕΤΡΙΟΣ Ασταθής πλάκες είναι πιθανές στις πιο απότομες πλαγιές. Φυσικές χιονοστιβάδες είναι απίθανες αλλά ίσως να μπορούν προκληθούν από άνθρωπο. 3. ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΣ Ασταθής πλάκες είναι περισσότερο από πιθανές στις απότομες πλαγιές. Φυσικές χιονοστιβάδες είναι πιθανές και πολύ πιο πιθανές να προκληθούν από άνθρωπο. 4. ΥΨΗΛΟΣ Ασταθής πλάκες είναι πιθανές σε πλαγιές ακόμα και με χαμηλή κλίση. Φυσικές και ανθρώπινες χιονοστιβάδες είναι πολύ πιθανές. 5. ΑΚΡΑΙΟΣ Εξαιρετικά ασταθής πλάκες σε όλες τις κλίσεις και προσανατολισμούς των πλαγιών. Πιθανές μεγάλες καταστρεπτικές χιονοστιβάδες. Πηγη-συγγραφεας : Aγγελος Ασσαριωτακης Βιβλιογραφια MOUNTAINCRAFT & LEADERSHIP του E. Langmuir MOUNTAIN RESCUE του S. McInnes Σχετικη σελιδα www.avalanche.org

Εγω αν δε φτασουν 150 δεν τις παιρνω...

Προσωπικα εχω ενα θειο απο το χωριο Δαφνος που βρισκεται στα Βαρδουσια σε υψομετρο περιπου 1000μ.Οταν ειχα παει πρωτη φορα το 1996 ολοι μιλαγαν για ενα εργο που θα αλλαζε ολοκληρη την περιοχη και την οικονμια της...το εργο αυτο δεν ειναι αλλο απο ενα Χιονοδρομικο Κεντρο...Μαλιστα εδειχναν και την τοποθεσια που θα γινοταν και μια μερα μας ειχε ξεναγησει στην ευρυτερη περιοχη ο ιδιοκτητης του μεγαλου ξενωνα. Προσφατα ο θειος μου ανεφερε πως η ιδεα για τη δημιουργεια κεντρου εχει ωριμασει και πως θα φτιαχτουν νεοι δρομοι και απο την αλλη πλευρα του βουνου κ.α. Εχει ακουσει καποιος κατι σχετικο με το θεμα?

Χρονια πολλα Αρη...με υγεια,ευτυχια και να εχεις οτι επιθυμεις στη ζωη σου!!!...α...και ολολευκα ολολευκα

Χρονια πολλα και τρελα man...Να εισαι παντα καλα!!!

To αρθρο αυτο Κωστα μπηκε με γνωμονα τον εμλουτισμο των γνωσεων μας.Δεν αντιπροσωπευει απαραιτητα συμβουλες προς τους χιονοδρομους ουτε απευθυνεται μονο σε αυτους.

Συγνωμη Mil...τις πληροφοριες τις βρηκα απο τη σελιδα ''ορειβατιν''...

Κορυφες Παρνασσου Λιακουρα 2457 Γεροντο... 2367 Ραιδολακα 2328 Μαυρα Λιθαρια 2316 Αρνοβρυση 2257 Αρα μονο μια ειναι πανω απο 2400... Παραλληλα στο Χελμο εχουμε Ψηλη Κορυφη 2355 Νεραιδοραχη 2341 Αετοραχη 2335 Κοκκινοβραχος 2315 Γαρδικι 2182 Αυγο 2138

Υπαρχουν παρα πολλες σελιδες για το βουνο και τις διαφορες δραστηριοτητες σε αυτο τοσο στην Ελλαδα οσο και σε διεθνες επιπεδο...

Καλυτερα ημιμετρα παρα τιποτα φιλε...μην ειμαστε και αχαριστοι

Συμφωνω σε καποιες σκεψεις σου,αλλα μην εισαι τοσο αδικος με το βουνο...Η Αρτεμις δηλαδη δεν ειναι πισταρα?Επισης μην ξεχνας πως μπορεις να κανεις και σε πιστα μεσα στα ελατα Ειναι αδικο να βλεπουμε τα Καλαβρυτα μονο σαν μια Στυγα... Καθε βουνο εχει τις δικες του ομορφιες και τα δικα του ξεχωριστα κομματια...τα οποια σιγουρα ταιριαζουν διαφορετικα σε καθε χιονοδρομο,καθως δεν αρεσκοντε ολοι στο ιδιο στυλ. Χρηστο συμφωνω απολυτα μαζι σου πως ο δρομος για Παρνασσο ειναι πολυ καλυτερος,αλλα δε πιστευω πως παιζει σημαντικο ρολο στην τελικη επιλογη ενος χιονοδρομου...Μιλωντας και αναφερομενος στην πλειοψηφια* των χιονοδρομων,θεωρω πως καποιος θα παει στον Παρνασσο οπως και να 'χει...Επισης μη ξεχνας το δραματικο κομματι Λιβαδι-Κελλαρια με τους ''κρατηρες''...(μικρο αλλα πολυ ασχημο) το οποιο νομιζω βελτιωθηκε τωρα. Τα Καλαβρυτα ηταν-ειναι-θα ειναι μια δευτερη επιλογη στο μυαλο του ελληνα χιονοδρομου...οπως για παραδειγμα η ειναι Pepsi-Cola σε σχεση με την Coca-Cola στο μυαλο ενος τελικου καταναλωτη... *Οταν αναφερομαι στην πλειοψηφια,εννοω το συνολο των αθηναιων χιονοδρομων...οι μισοι απο τους οποιους δεν ξερουν ουτε που βρισκοντε τα Καλαβρυτα.

Απο πληροφοριες λαθροκυνηγων Χασιας,Μενιδιου και Αυλωνα γνωριζω πως το κρεας ελαφιου ειναι αρκετα ποιοτικο αλλα καπως ξινο...Επισης κρεας ελαφιου σερβιρουν και ορισμενες ταβερνες της Παρνηθας απο την πισω πορτα Βασικο προβλημα των λαθροκυνηγων ειναι το μεγαλο βαρος του θηραματος,καθως ενα μεσο ελαφι ζυγιζει χαλαρα πανω απο 150 κιλα και δε μεταφερεται ευκολα...

Καλησπερα, Εγω σου προτεινω να πας μονος σου και οχι με ταξιδιωτικο γραφειο.Περσυ που πηγα τα Χριστουγεννα καποιοι ελληνες που ειχαν παει με οργανωμενες εκδρομες ειχαν πληρωσει πολυ μεγαλα ποσα σε σχεση με εμας που ειχαμε παει χωρις γραφειο η ''συνοδο''.Μιλαμε για μεγαλη χρηματικη διαφορα...και στο κατω κατω δεν πας πολυ μακρυα Επισης οι τιμες ειναι πολυ χαμηλες...ειδικα για φαγητο+διασκεδαση!Το μονο που κοστιζει πολυ ειναι η καρτα στο Χ/Κ (25 ευρω)! Απο τα συνορα ισως μπορει να σε παρει καποιο βανακι που θα ειναι συνεννοημενο με το ξενοδοχειο σου.Εμεις ειχαμε παρκαρει στα συνορα και μετα χρησιμοποιησαμε βανακι! Το χιονοδρομικο ειναι πολυ ικανοποιητικο,αρκετα κατωτερο απο αυτα των Αλπεων αλλα πολυ ανωτερο απο οποιοδηποτε ελληνικο. Περισσοτερες πληροφοριες και λεπτομερειες θα σου πουν οι ''βορειοι'' που εχουν παει περισσοτερες φορες...

Διαβασα αρκετα posts απο αυτο το thread και θυμαμαι κατι που ειπε ο κυριος Τσεκουρας...και ηταν κατι το οποιο ειχα αντιληφθει πολυ καιρο πριν το αναφερει ο ιδιος... Αυτο αναφερεται στο γεγονος οτι ειμαστε πολυ αυστηροι με το Χ/Κ Καλαβρυτων...και πως σε αλλα Χ/Κ,οπως σε αυτο του Παρνασσου,που δε λειτουργουν σωστα ουτε παρουσιαζουν καποιο νεο εργο ειμαστε πιο ελαστικοι και πηγαινουμε ξαναπηγαινουμε οπως και να 'χει...Και αυτο οφειλεται στα αξεπεραστα ανταγωνιστικα πλεονεκτηματα του Παρνασσου οπως ειναι η Αραχωβα κ.α. Επισης ολοι ξερουμε πως φετος το Χ/Κ Καλαβρυτων εχει κανει περισσοτερα εργα απο το Χ/Κ Παρνασσου.Οι τιμες επισης γνωριζουμε πως θα ειναι χαμηλοτερες!!!Και ερωτω:Ποσοι απο αυτους που νοικιαζαν σπιτι στον Παρνασσο για ολη τη σεζον θα νοικιασουν στα Καλαβρυτα...μηπως η απαντηση ειναι κανενας? Εγω θα ξαναπω κατι που ειχα πει και παλιοτερα...το Χ/Κ Καλαβρυτων δεν εχει κοσμο...Ηταν κατι που συνηδειτοποιησα ως φοιτητης στην Πατρα για ενα χρονο.Και θα ελεγα σε ολους τους αθηναιους χιονοδρομους να το στηριξουν φετος οσο το δυνατον περισσοτερο επειδη εδειξαν τουλαχιστον οτι προσπαθουν.Μην πηγαινετε ολοι 8 Σ/Κ Παρνασσο και 1 μονο στα Καλαβρυτα...Καντε τα Σ/Κ σας 4-4 η 5-3... Ειναι αδικο να κρινεις κατι το οποιο δε στηριζεις και του γυρνας την πλατη...

Ιδου το Seat Leon του κυριου Zox...Εδω ειναι φορτωμενα μονο τα πεδιλα...πανω ακριβως απο αυτα βαλαμε ενα σακο 2 μετρα με μποτες+εξοπλισμο... Ποτε ξανα ομως 5 ατομα σε ενα τοσο μεγαλο ταξιδι...ηταν too much...

Προβληματα εκτος απο τα ελατα,αντιμετωπιζουν επισης και τα πευκα.Παραθετουμε το αναλογο αρθρο σχετικα με τις ασθενειες των πευκων! Τα πευκοδάση της Πάρνηθας καταλαμβάνουν μία μεγάλη έκταση στον Εθνικό Δρυμό. Τα τελευταία χρόνια όμως η εμφάνιση επιβλαβών εντόμων απειλεί την εξέλιξή τους. Το έντομο Marchalina hellenica και η κάμπια της πεταλούδας Thaumetopaea pityocampa είναι οι κύριοι υπεύθυνοι για την ξήρανση πολλών δέντρων χαλεπίου πεύκης στο βουνό. Το έντομο Marchalina hellenica (Coccina, Margarididae κν. "εργάτης", το μελιτογόνο έντομο του πεύκου) παρασιτεί στην πεύκη παράγοντας μελιτώδεις εκκρίσεις, τις οποίες οι μέλισσες συλλέγουν και μετατρέπουν σε μέλι, το πευκόμελο. Η παρουσία του εντόμου έχει αναφερθεί μόνο σε χώρες της λεκάνης της Μεσογείου και συγκεκριμένα στην Ελλάδα, στην Τουρκία και την Ν. Ιταλία. Παρασιτεί στα είδη Pinus brutia (τραχεία), Pinus halepensis (χαλέπιος), Pinus silvestris (δασική), Pinus pinea (κουκουναριά), ενώ υπάρχει μία μόνο αναφορά παρασιτισμού στο είδος Pinus nigra (μαύρη). Η σημασία του ως μελιτογόνου εντόμου είναι για την Ελλάδα ιδιαίτερα μεγάλη, καθώς το μέλι που παράγεται αποτελεί σταθερά κάθε χρόνο το 65% της συνολικά παραγόμενης ποσότητας μελιού στη χώρα. Η ασθένεια που προκαλείται από το συγκεκριμένο έντομο λέγεται και βαμβακίαση, καθώς οι εκκρίσεις του μοιάζουν με κομμάτια βαμβακιού πάνω στο δέντρο. Οι πληθυσμοί του εντόμου σε φυσιολογικά επίπεδα δεν προκαλούν προβλήματα στα πεύκα, αλλά η τεχνητή αύξηση με ενέσεις προνυμφών σε δέντρα, που πραγματοποιήθηκε κατά κόρον τις τελευταίες δεκαετίες από μελισσοκόμους, οδήγησε στην κατάσταση που παρατηρούμε σήμερα. Επισήμως, δεν είναι γνωστή κάποια συγκεκριμένη βλάβη των πεύκων από την Marchalina hellenica, εμπειρικά όμως, από παρατηρήσεις στο πεδίο διαφαίνεται ότι συμβάλλει στην εξασθένηση των δέντρων, τα οποία πιθανώς προσβάλλονται δευτερογενώς από παθογόνους μύκητες ή άλλους μικροοργανισμούς. Η νυχτοπεταλούδα Thaumetopaea pityocampa είναι ένα φυλλοφάγο έντομο, που απαντάται κυρίως στις χώρες της Μεσογειακής λεκάνης, στην Πορτογαλία και σε περιοχές της Ελβετίας, Ουγγαρίας και Βουλγαρίας. Στη χώρα μας έχει βρεθεί σε όλα σχεδόν τα πευκοδάση μέχρι τα 1.800μ. Προκαλεί ζημιές στα δέντρα με την τροφική της δραστηριότητα. Οι προνύμφες μπορούν να προκαλέσουν απώλεια αύξησης της τάξης του 20-45%, η οποία μπορεί να οδηγήσει ακόμα και στη νέκρωση νεαρών δενδρυλλίων. Εκτός όμως από τη βλάβη που προκαλείται στα πεύκα, τα τριχίδια των προνυμφών μπορούν να προκαλέσουν προβλήματα υγείας στον άνθρωπο, όπως εκζέματα, διάφορα εξανθήματα, αναπνευστικές διαταραχές και προβλήματα στην όραση. Υπάρχουν τρόποι καταπολέμησης των προνυμφών, οι οποίοι είναι: • Βιολογικός: χρησιμοποιείται είτε το βακτήριο Bacillus thurigiensis, το οποίο εμποδίζει την ανάπτυξη της κάμπιας είτε φερομόνη (ουσία που εκκρίνεται για την προσέλκυση αρσενικών από τα θηλυκά), με σκοπό την καθοδήγηση των εντόμων σε ειδικές παγίδες. • Χημικός: χρησιμοποιούνται εντομοκτόνα που έχουν σαν βάση το Diflubenzuron. Αυτά επηρεάζουν τη σύνθεση της χιτίνης, με αποτέλεσμα το έντομο να μην μπορεί να εξελιχθεί και να νεκρώνεται. • Μηχανικός: είναι ο πιο φιλικός προς το περιβάλλον τρόπος, καθώς συνίσταται στο κόψιμο και κάψιμο της φωλιάς των εντόμων Πηγη:www.parnitha-np.gr (Σελιδα του Δασαρχειου της Παρνηθας)

Μονο ενας το ειχε κουρ(γ )ασει πολυ...που ειχε φερει μεχρι και το μαξιλαρι του... Δεν ειχαμε κανει ολο το ''πηγαινε'' νυχτα...απλα ειχαμε αραξει για βολτα 3-4 ωρες στη Μπολονια και ετσι φτασαμε αργα το βραδυ οταν ολοι κοιμοντουσαν. Αλλα το Χ/Κ μαλλον ηταν οπως τα λεει ο Σταθης,δηλαδη λιγο πιο πανω απο Bolzano...

Θα παραθεσω ενα αρθρο σχετικα με ενα προβλημα που παρουσιαζεται σε πολλα ελληνικα βουνα και αναφερεται στην ξηρανση της ελατης. ΕΘ.Ι.ΑΓ.Ε.- Ινστιτούτο Μεσογειακών Δασικών Οικοσυστημάτων & Τεχνολογίας Δασικών Προϊόντων Εισαγωγή Η εικόνα που βλέπει κάποιος επισκέπτης στον Εθνικό Δρυμό της Πάρνηθας, όταν φτάσει στο ελατοδάσος, δεν είναι καθόλου εντυπωσιακή. Παρατηρεί χιλιάδες νεκρά δένδρα ελάτης! Το πρόβλημα είναι ιδιαίτερα έντονο την τελευταία διετία. Υπολογίζεται ότι τα δύο τελευταία χρόνια (2000-2001) έχουν νεκρωθεί περισσότερα από 150.000 δένδρα στο ελατοδάσος της Πάρνηθας. Το φαινόμενο εκτεταμένων νεκρώσεων δένδρων στο ελατοδάσος της Πάρνηθας, αλλά και σε άλλα δάση ελάτης της χώρας μας γενικότερα είναι αρκετά παλιό. Παρόμοιες νεκρώσεις δένδρων είχαν παρατηρηθεί σε αρκετές θέσεις στην Πάρνηθα (Σκίπιζα, Όρνιο, Μόλα κ.ά) από το 1930 (Αμοργιανιώτης και Αγγελόπουλος 1996). Νεκρώσεις δένδρων σε μεγάλη έκταση, αναφέρονται επίσης στην περιοχή της Πάρνηθας τα έτη 1947-1948, το 1954 καθώς και τα έτη 1962-1966 (Καϊλίδης και Γεώργεβιτς 1968). Οι νεκρώσεις ελατοδένδρων στην Πάρνηθα παρατηρήθηκαν κατά περιόδους και στις επόμενες δεκαετίες και συνεχίστηκαν μέχρι σήμερα (Αμοργιανιώτης και Αγγελόπουλος 1996, Tsopelas et al. 2001) Επιδημίες νεκρώσεων ελάτης έχουν εμφανιστεί κατά καιρούς και σε άλλες περιοχές της Ελλάδας. Το φαινόμενο είχε λάβει μεγάλες διαστάσεις τα έτη 1988-1989, σε όλα σχεδόν τα ελατοδάση της χώρας, από τον Ταΰγετο και τον Πάρνωνα, στην Πελοπόννησο μέχρι τα βόρεια σύνορα της Ελλάδας. Επίσης, τη διετία 2000-2001, εκτός από την Πάρνηθα, παρατηρήθηκαν νεκρώσεις ελατοδένδρων σε πάρα πολλές περιοχές της Ελλάδας. Αναφέρονται επιγραμματικά ορισμένες από τις περιοχές που σημειώθηκαν νεκρώσεις ελάτης την τελευταία διετία, όπως το Μαίναλο, ο Ερύμανθος και τα Αροάνεια στην Πελοπόννησο, ο Παρνασσός, ο Ελικώνας, η Οίτη, το Καλλίδρομο και ο Τυμφρηστός στη Στερεά Ελλάδα, καθώς και ο Όλυμπος στη Βόρεια Ελλάδα. Εκτεταμένες νεκρώσεις δένδρων σε δάση ελάτης έχουν επίσης παρατηρηθεί κατά καιρούς σε αρκετές χώρες της Ευρώπης καθώς και στη Βόρεια Αμερική. Τα τελευταία πέντε χρόνια εκπονείται ερευνητικό πρόγραμμα από το Ινστιτούτο Μεσογειακών Δασικών Οικοσυστημάτων και Τεχνολογίας Δασικών Προϊόντων (ΕΘ.Ι.ΑΓ.Ε.), με σκοπό τη διερεύνηση των αιτίων που συντελούν στο φαινόμενο των εκτεταμένων νεκρώσεων στα ελατοδάση της Ελλάδας και ιδιαίτερα στον Εθνικό Δρυμό της Πάρνηθας. Η επίδραση των ατμοσφαιρικών κατακρημνισμάτων Οι παρατηρήσεις αρκετών ερευνητών στην Ελλάδα καθώς και σε περιοχές της Ευρώπης και της Βόρειας Αμερικής συντείνουν στην άποψη ότι το φαινόμενο των εκτεταμένων νεκρώσεων δένδρων ελάτης και άλλων κωνοφόρων ειδών σχετίζεται άμεσα με περιόδους μειωμένων βροχοπτώσεων (Καϊλίδης και Γεώργεβιτς 1968, Ferell and Hall 1975, Διαμαντής 1991, Markalas 1992). Νεκρώσεις ελατοδένδρων σε μεγάλη έκταση παρατηρούνται συνήθως όταν το ετήσιο ύψος βροχής είναι μειωμένο κατά το έτος που εμφανίζονται τα νεκρά δένδρα ή το προηγούμενο έτος. Οι νεκρώσεις των δένδρων επηρεάζονται άμεσα από τις μειωμένες βροχοπτώσεις την περίοδο της άνοιξης, που ξεκινάει η βλαστική περίοδος των φυτών, με την έκπτυξη νέων ιστών, οπότε οι απαιτήσεις των φυτών σε νερό είναι αυξημένες. Εδώ πρέπει να γίνει μία επισήμανση, δεν θα πρέπει να αναφερόμαστε μόνο στις βροχοπτώσεις, αλλά στα ατμοσφαιρικά κατακρημνίσματα γενικότερα που, εκτός από τη βροχή, περιλαμβάνουν το χιόνι και το χαλάζι. Στις ορεινές περιοχές της Ελλάδας, όπου φύεται η ελάτη, ένα σημαντικό μέρος της υδατικής οικονομίας εξαρτάται από τις χιονοπτώσεις. Στο διάγραμμα (Εικ. 1) φαίνεται το ύψος των ατμοσφαιρικών κατακρημνισμάτων που καταγράφηκαν στο Τατόι τα τελευταία 4 χρόνια και οι νεκρώσεις των δένδρων ελάτης που παρατηρήθηκαν στην Πάρνηθα. Στο διάγραμμα παρατηρούμε ότι τα υδρολογικά έτη 1997-1998 και 1998-1999, που έγιναν παρατηρήσεις, το ύψος των κατακρημνισμάτων στο Τατόι ήταν αντίστοιχα 695,6 και 549,9 mm, δηλαδή πάνω από το μέσον όρο (462,4 mm). Οι νεκρώσεις δένδρων τις αντίστοιχες χρονιές (1998 και 1999) ήταν περιορισμένες. Νεκρώθηκαν 6 δένδρα/ Ha (0,96%) το 1998 και 3 δένδρα/ Ha (0,28%) το 1999. Τα υδρολογικά έτη 1999-2000 και 2000-2001, που το ύψος των κατακρημνισμάτων ήταν σημαντικά μειωμένο (275,3 και 270,8 mm αντίστοιχα), οι νεκρώσεις αυξήθηκαν σε 26,5 δένδρα/ Ha (3,65%) το 2000 και σε 32 δένδρα/ Ha (4,53%) το 2001. Αυτό μεταφράζεται σε περισσότερα από 150 000 νεκρά δένδρα μέσα στη διετία, όπως αναφέρθηκε στην αρχή. Εδώ πρέπει να παρατηρήσουμε ότι το ύψος των ατμοσφαιρικών κατακρημνισμάτων στα μεγάλα υψόμετρα της Πάρνηθας, σύμφωνα με παλιότερα στοιχεία, είναι σημαντικά μεγαλύτερο. Φτάνει δηλαδή τα 750-800 mm το χρόνο κατά μέσον όρο και μπορεί να ξεπεράσει τα 1000 mm ορισμένες χρονιές, ενώ τις ξηρές χρονιές είναι κάτω από 500mm (Διαπούλης 1958). Είναι, λοιπόν, αδιαμφισβήτητο το γεγονός ότι οι νεκρώσεις στα δάση ελάτης σχετίζονται άμεσα με περιόδους ξηρασίας. Ωστόσο, το φαινόμενο είναι αρκετά σύνθετο και οφείλεται στην αλληλεπίδραση αβιοτικών και βιοτικών παραγόντων, που οδηγούν στη νέκρωση των δένδρων. Στο ερώτημα εάν υπάρχει κάποια ασθένεια που προκαλεί τις νεκρώσεις δένδρων, η απάντηση είναι ότι οι νεκρώσεις δένδρων ελάτης δεν οφείλονται πρωτογενώς σε παθογόνα αίτια. Η ταυτόχρονη εμφάνιση του φαινομένου σε περιοχές που απέχουν μακριά η μία από την άλλη αποκλείει την πιθανότητα ενός παθογόνου οργανισμού αποκλειστικά υπεύθυνου για τις νεκρώσεις των δένδρων Παράγοντες που συμβάλουν στην εξασθένηση των δένδρων Ένα από τα βασικά ερωτήματα που θέλαμε να απαντήσουμε, στη μελέτη που διεξάγεται στην Πάρνηθα ήταν: Ποια δένδρα νεκρώνονται κατά τη διάρκεια των ξηρών ετών, αλλά και κατά τη διάρκεια ετών με κανονικές βροχοπτώσεις; Επιλέχθηκε, λοιπόν, το 1997 ένας αριθμό δένδρων, σε δειγματοληπτικές επιφάνειες, σε όλη την έκταση του ελατοδάσους και εξετάστηκε η εξέλιξη της φυτοϋγειονομικής κατάστασής τους στα επόμενα χρόνια. Γινόταν περιοδική εκτίμηση στην κατάσταση της κόμης και καταγράφονταν εάν υπήρχαν προσβολές από παθογόνους οργανισμούς και έντομα και σε ποιο βαθμό. Τα αποτελέσματα αυτής της έρευνας, κατά τη διάρκεια των τεσσάρων ετών που ακολούθησαν έδειξε ότι: Τα δένδρα που νεκρώθηκαν το 1998 και 1999, που οι βροχοπτώσεις ήταν σε κανονικά επίπεδα, καθώς και τα δένδρα που νεκρώθηκαν το 2000 και το 2001, που οι βροχοπτώσεις, ή σωστότερα τα ατμοσφαιρικά κατακρημνίσματα, ήταν σημαντικά μειωμένα, ήταν δένδρα, που στην πλειονότητά τους, η φυτοϋγειονομική τους κατάσταση δεν ήταν καλή. Τα δένδρα που νεκρώθηκαν παρουσίαζαν μια σταδιακή εξασθένηση (Tsopelas et al. 2001). Τα δένδρα αυτά, κατά τη διάρκεια ξηρών ετών, υφίστανται υδατική καταπόνηση, στη συνέχεια προσβάλλονται από φλοιοφάγα έντομα και νεκρώνονται. Τα δένδρα προσβάλλονται από φλοιοφάγα έντομα επειδή είναι καταπονημένα και οι μηχανισμοί άμυνας κατά των εντόμων έχουν εξασθενίσει. Η εξασθένιση των δένδρων οφείλεται σε μια σειρά από αβιοτικούς και βιοτικούς παράγοντες, που δρουν ταυτόχρονα ή διαδοχικά. Αναφέρονται επιγραμματικά ορισμένοι από τους παράγοντες αυτούς. Αβιοτικοί παράγοντες. Σε αυτούς περιλαμβάνονται το υψόμετρο, το έδαφος και η έκθεση. Οι συνθήκες ανάπτυξης της ελάτης είναι καλύτερες στα μεγάλα υψόμετρα, σε βαθιά και γόνιμα εδάφη, ενώ αντίθετα σε φτωχά και αβαθή εδάφη η αύξηση των δένδρων είναι περιορισμένη. Επίσης, έχουμε καλύτερη ανάπτυξη στις Βόρειες εκθέσεις, όπου οι συνθήκες υγρασίας είναι καλύτερες από τις Ανατολικές τις Νότιες τις ΝΑ και ΝΔ εκθέσεις, που δέχονται περισσότερη ηλιακή ακτινοβολία και είναι ξηρότερες. Στις Ανατολικές, τις Νότιες, τις ΝΑ και ΝΔ εκθέσεις οι νεκρώσεις δένδρων εμφανίζονται σε μεγαλύτερη έκταση, ιδιαίτερα στα χαμηλά υψόμετρα, όπου είναι τα θερμοόρια της ελάτης. Στη ζώνη αυτή η ελάτη φύεται σε μίξη με τη χαλέπιο πεύκη, το πουρνάρι και τον οξύκεδρο. Βιοτικοί παράγοντες. Αναφέρονται εδώ συνοπτικά ορισμένοι από τους κυριότερους βιοτικούς παράγοντες που συμβάλλουν στην εξασθένιση των δένδρων. Ένας σημαντικός παράγοντας είναι ο ιξός (Viscum album) Το 72% περίπου των δένδρων ελάτης του ανωρόφου στην Πάρνηθα είναι προσβεβλημένα από τον ιξό. Από τα δένδρα που νεκρώθηκαν, στην τετραετία που έγιναν οι παρατηρήσεις, το 90% περίπου ήταν προσβεβλημένα με ιξό. Το ποσοστό νέκρωσης ήταν σημαντικά μεγαλύτερο στα δένδρα με έντονη προσβολή. Έχει αποδειχτεί πειραματικά ότι δένδρα με σοβαρή προσβολή από αυτό το φυτικό παράσιτο, κατά τη διάρκεια ξηρών περιόδων καταπονούνται πολύ περισσότερο από τα υγιή δένδρα, στη συνέχεια προσβάλλονται από φλοιοφάγα έντομα και νεκρώνονται. Στο ελατοδάσος της Πάρνηθας βρέθηκαν και ορισμένοι παθογόνοι μύκητες να προσβάλουν τις ρίζες των δένδρων. Αυτοί είναι: Heterobasidion annosum, Armillaria mellea και Armillaria gallica. Αν και ήταν ευρύτατα διαδεδομένοι σε όλη την έκταση του δάσους, το ποσοστό προσβολής από τους μύκητες ήταν σχετικά περιορισμένο. Από τα δένδρα που νεκρώθηκαν την περίοδο της μελέτης το 13% περίπου ήταν προσβεβλημένα με τους μύκητες (Tsopelas and Angelopoulos 2002). Οι μύκητες αυτοί δεν δημιουργούν επιδημικές καταστάσεις και είναι κοινοί στα δασικά οικοσυστήματα της ελάτης στη χώρα μας, όμως, έχουν τη δυνατότητα να νεκρώσουν δένδρα ακόμα και σε βαθιά εδάφη που υπάρχει επάρκεια νερού. Δένδρα με προσβολές στο ριζικό σύστημα μπορούν να επιβιώσουν για πολλά χρόνια. Κατά τη διάρκεια ξηρών περιόδων όμως, τα δένδρα αυτά υφίστανται υδατική καταπόνηση, επειδή λειτουργεί ένα μόνο μέρος του ριζικού τους συστήματος. Στη συνέχεια προσβάλλονται από φλοιοφάγα έντομα και νεκρώνονται. Ένας άλλος βιοτικός παράγοντας που συμβάλει στην εξασθένιση των δένδρων ελάτης είναι το έντομο Choristoneura murinana, που προσβάλλει τους οφθαλμούς και τις νέες βελόνες. Ο βαθμός προσβολής από αυτό το έντομο ποικίλει από έτος σε έτος. Στην Πάρνηθα, το 1997 και το 2000 παρατηρήθηκε σημαντική προσβολή σε ένα μεγάλο αριθμό δένδρων. Ατμοσφαιρική ρύπανση. Μεταξύ των παραγόντων που πιστεύεται ότι συμβάλλουν στο φαινόμενο της εξασθένισης των δασών είναι και η ατμοσφαιρική ρύπανση. Οι μελέτες που έχουν γίνει τα τελευταία 20 περίπου χρόνια έφεραν στο φως βιολογικούς μηχανισμούς δράσης των κυριότερων φυτοτοξικών ρύπων, που εξασθενούν σταδιακά τα δένδρα και τα κάνουν περισσότερο ευάλωτα σε έντομα και παθογόνους οργανισμούς. Στην Πάρνηθα, το 1997 μετρήθηκαν τα επίπεδα του τροποσφαιρικού όζοντος με ειδικό μετρητή και βρέθηκαν σε πάρα πολύ υψηλά επίπεδα. Από τον Ιούνιο έως τον Σεπτέμβριο του 1997, μετρήθηκαν επίπεδα όζοντος περίπου 20.000 ppb.hous, ενώ τα μέγιστα επιτρεπτά επίπεδα για τα δάση είναι 10.000 ppb.hous. Παράλληλα, με τη μέθοδο του βιολογικού δείκτη (καπνός Bel W3), ερευνήθηκε η παρουσία του όζοντος, σε διάφορα σημεία στην Πάρνηθα (Βελισσαρίου και Σκρέτης 1998). Από το φθινόπωρο του 2001 άρχισε η μελέτη των επιπτώσεων της χημικής σύστασης των ατμοσφαιρικών κατακρημνισμάτων στην υγεία του ελατοδάσους της Πάρνηθας, αυτό που ονομάζουμε «όξινη βροχή». Είναι πάρα πολύ δύσκολο να προσδιορίσουμε αυτή τη στιγμή αν η ατμοσφαιρική ρύπανση παίζει κάποιο ρόλο στις νεκρώσεις των δένδρων και σε ποιο βαθμό. Ωστόσο, είναι μια παράμετρος που πρέπει να ληφθεί σοβαρά υπόψη. Αντιμετώπιση του προβλήματος Το μεγάλο ερώτημα που παραμένει είναι, τι μπορούμε να κάνουμε για την αντιμετώπιση του φαινομένου των εκτεταμένων νεκρώσεων; Από τη δεκαετία του 1960 ακόμα είχε απασχολήσει τις αρμόδιες αρχές η αντιμετώπιση του προβλήματος. Ένα μέτρο που εφαρμόστηκε ήταν η απομάκρυνση των νεκρών δένδρων. Έγιναν αλλεπάλληλες προσπάθειες να απομακρυνθούν όλα τα νεκρά άτομα. Με αυτόν τον τρόπο επιδιώχθηκε να μειωθεί ο πληθυσμός των φλοιοφάγων εντόμων, τα οποία, όπως αναφέρθηκε, είναι αυτά που στην τελική φάση προκαλούν το θάνατο των δένδρων. Χρησιμοποιήθηκαν ακόμα και χημικές ουσίες, ευτυχώς σε περιορισμένη κλίμακα. Το πρόβλημα όμως δεν αντιμετωπίστηκε. Η προσπάθεια απομάκρυνσης των νεκρών δένδρων από την Πάρνηθα αυτή τη στιγμή δεν είναι εφικτή. Αλλά και να είχαμε τα μέσα να το κάνουμε, εάν προσπαθούσαμε να κόψουμε και να μεταφέρουμε μέσα στο δάσος 150-200 χιλιάδες δένδρα που νεκρώθηκαν τα τελευταία χρόνια, ίσως να προξενούσαμε μεγαλύτερες βλάβες στη βλάστηση. Άλλωστε έχει αποδειχτεί στην πράξη ότι ο πληθυσμός των φλοιοφάγων εντόμων δεν ελέγχεται με αυτά τα μέτρα. Πρέπει να κατανοήσουμε ότι δεν υπάρχουν μαγικοί τρόποι για την αντιμετώπιση του φαινομένου. Τα μέτρα που μπορούν να ληφθούν στην Πάρνηθα πρέπει να έχουν μακρόχρονο ορίζοντα και να αποβλέπουν στη βελτίωση των συνθηκών ανάπτυξης της ελάτης, αλλά και των υπολοίπων ειδών που συνθέτουν τη χλωρίδα της περιοχής. Ένα μεγάλο τμήμα του ελατοδάσους, ιδιαίτερα στις Α, τις Ν, τις ΝΑ και ΝΔ εκθέσεις βρίσκεται στα ξηροθερμικά όρια ανάπτυξης της ελάτης. Στις θέσεις αυτές η παρουσία της ελάτης μειώνεται συνεχώς. Εκεί μπορεί να υπάρξουν παρεμβάσεις με αναδασώσεις περισσότερο ξηροθερμικών ειδών όπως είναι η χαλέπιος πεύκη, ο οξύκεδρος και άλλα είδη. Η δική μας έρευνα, εκτός από τη διερεύνηση των αιτίων που συντελούν στις νεκρώσεις δένδρων, αποβλέπει και σε τρόπους αντιμετώπισης των βιοτικών παραγόντων που, όπως αναφέρθηκε, συμβάλλουν στην εξασθένιση των δένδρων. Ωστόσο, γεννάται το ερώτημα σε ποιο βαθμό και με τι μέσα μπορούμε να επέμβουμε στον Εθνικό Δρυμό της Πάρνηθας. Όπως είναι γνωστό, ισχύει ειδικό καθεστώς στη διαχείριση των Εθνικών Δρυμών. Η αντιμετώπιση, για παράδειγμα, του φυτικού παράσιτου Viscum album είναι μια πάρα πολύ δύσκολη υπόθεση σε δάση Πάρκα ή Εθνικούς Δρυμούς, επειδή δεν μπορούν να ληφθούν τα κατάλληλα διαχειριστικά μέτρα. Σε άλλες χώρες έχουν εφαρμοστεί και χημικές μέθοδοι, τις οποίες όμως δεν συνιστούμε. Επίσης, θα μπορούσαν να εφαρμοστούν μέτρα για τη αντιμετώπιση του εντόμου Choristoneura murinana, που προσβάλλει τους οφθαλμούς και τις νέες βελόνες. Και εδώ όμως μπαίνουν κάποια διλήμματα για τις μεθόδους που θα χρησιμοποιηθούν. Βιβλιογραφία Αμοργιανιώτης Γ. και Αγγελόπουλος Α., 1996. Έρευνα της δομής και της εξέλιξης του ελατοδάσους Πάρνηθας. Έκδοση Υπ. Γεωργίας, Γεν Γραμμ. Δασών & Φ. Π., Δασαρχείο Πάρνηθας. Βελισσαρίου, Δ. και Σκρέτης, Λ. 1998. Φυτοτοξικές συγκεντρώσεις του αερίου ρύπου όζοντος στο δάσος ελάτης του Εθνικού Δρυμού της Πάρνηθας. Περιλήψεις ανακοινώσεων στο 9ο Πανελλήνιο Φυτοπαθολογικό Συνέδριο, Αθήνα 20-22 Οκτωβρίου 1998, Ελληνική Φυτοπαθολογική Εταιρεία, σελ. 59. Ferell, G. T. and Hall C. R. 1975. Weather and tree growth associated with white fir mortality caused by fir engraver and roundheaded fir borer. USDA Forest Serv. Res. Paper PSW-109. Pacific Southwest Forest and Range Exp. Stn., Berkeley, Calif. 11 pp. Διαμαντής, Σ., 1989. Κλιματικές συνθήκες της ελάτης κατά την περίοδο 1960-1988. Πρακτικά διημερίδας «Ξήρανση Ελατοδασών», Τρίπολη 5-6/12/1989, ΓΕΩΤ.Ε.Ε.: 47-66 Διαπούλης, Χ. Α. 1958. Από την χλωρίδα της Πάρνηθος. Περιοδικό «Το Βουνό», Νοέμβριος-Δεκέμβριος 1958, σελ. 163-188. Καϊλίδης, Δ. Σ. και Γεώργεβιτς, Ρ. Π., 1968. Επιδημία φλοιοφάγων εντόμων επί της ελάτης της Πάρνηθος. Υπουργείο. Γεωργίας, Εκδ. Ινστ. Δασ. Ερευνών, Αθήνα Νο 20, σελ. 64. Markalas, S. 1992. Site and stand factors related in mortality rate in a fir forest after a combined incidence of drought and insect attack. Forest Ecology and Management, 47: 367-347. Tsopelas, P.; Angelopulos, A.; Economou, A.; Voulala, M.; Xanthopoulou, E. 2001. Monitoring crown defoliation and tree mortality in the fir-forest of Mount Parnis, Greece. In: Radoglou, K. (ed.) Proceedings of the International Conference: Forest research, a Challenge for an Integrated European Approach. August 27-1 September 2001, Thessaloniki, Greece pp.253-258 Tsopelas, P. and Angelopoulos, A. 2002. Incidence of root diseases in the fir-forest of Mount Parnis National Park, Greece. Proceeding of 10th IUFRO International Conference on Root & Butt Rots. 16-22 September 2001, Quebec City, Canada (in press)

Ενα απο τα πιο ομορφα θεαματα που μπορει να συναντησει κανεις στο βουνα ειναι η αγρια πανιδα τους.Ενα πανεμορφο ειδος αποτελει το ελαφι.Στην Ελλαδα ο μεγαλυτερος πληθυσμος τους βρισκεται στην Παρνηθα Αττικης. Ακολουθει αρθρο με τα χαρακτηριστικα του ελαφιου και φωτογραφιες μου απο ελαφια στην Παρνηθα... ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΕΛΑΦΙ - Cervus elaphus Εξάπλωση : Είναι πολύ μεγάλη , ζει σε ολόκληρη σχεδόν την Ευρώπη από την Σκανδιναβία μέχρι την Κ. Ελλάδα και από την Πορτογαλία μέχρι τα Ιμαλάια. Έχει εισαχθεί στην Ν. Αμερική, Αυστραλία, Ν. Ζηλανδία . Εμφανίζεται σε πολλές φυλές , λόγω της ευρείας εξάπλωσης οι οποίες έχουν σημαντικές διαφορές μεταξύ τους . Στη χώρα μας κατά το παρελθόν το ελάφι ήταν πολύ διαδεδομένο κυρίως στη Β. και Κ. Ελλάδα και στην Εύβοια , σήμερα όμως φυσικές αγέλες υπάρχουν στο δάσος Δραγουντέλι της Σιθωνίας και στην Πάρνηθα , ενώ έχει εισαχθεί στον Κόζιακα Τρικάλων , στην Χρυσοπηγή Σερρών , στον Παρνασσό και αλλού . Περιγραφή : Είναι το μεγαλύτερο ελαφοειδές της χώρας μας . Έχει σώμα επίμηκες και στενό μήκους 2 μ. και ύψους 1,5 μ. το βάρος του μπορεί να φτάσει τα 300 κιλ. Έχει μακρύ λαιμό , πλατύ στήθος και σκέλη ψηλά και δυνατά. Το θηλυκό είναι μικρότερο από το αρσενικό. Στα ενήλικα άτομα το τρίχωμα το καλοκαίρι είναι κοντό και έχει χρώμα καστανό , ενώ το χειμώνα είναι μακρύτερο και παίρνει κάποια γκρίζα απόχρωση . Η περιοχή γύρω από την βάση της ουράς ( λέγεται κάτοπτρο ) είναι λευκή ή λευκοκίτρινη. Η ουρά είναι πολύ μικρή και έχει κιτρινωπό χρώμα όπως και η κοιλιά και το εσωτερικό των ποδιών του Βιότοπος : Είδος που ζει στα δάση κυρίως πλατύφυλλων ή και μικτά μακριά από ανθρώπινες δραστηριότητες. Προτιμά δάση χωρίς υπόοροφο με άφθονα διάκενα. Το καλοκαίρι ανεβαίνει στις ψηλές κορυφές των βουνών ενώ το χειμώνα κατεβαίνει χαμηλότερα. Τροφή : Φύλλα και κλαδιά δρυός , καστανιάς , οξιάς , φράξου , ιτιάς , βάτου , πόες . Τα δένδρα και οι θάμνοι έχουν μεγαλύτερη σπουδαιότητα το χειμώνα ενώ τα ποώδη φυτά το καλοκαίρι και την άνοιξη. Τρέφεται επίσης και με γεωργικά είδη. Συνήθειες: Το ελάφι λόγω των ανθρώπινων επιδράσεων μετατράπηκε από ημερόβιο σε σχεδόν νυκτόβιο είδος . Κοινωνικό είδος και ζει σε αγέλες , τα αρσενικά σχηματίζουν ανεξάρτητες αγέλες, ενώ τα θηλυκά συνοδεύονται πάντοτε από τα μικρά τους ηλικίας 1-3 χρονών . Οι δύο αυτές ομάδες έχουν διαφορετικό τρόπο κοινωνικής οργάνωσης . Στις ομάδες των θηλυκών την ηγεσία έχει το πιο ηλικιωμένο άτομο και είναι υπεύθυνο για την προστασία των υπολοίπων , έτσι όταν εμφανιστεί ένας κίνδυνος προειδοποιεί με κραυγές και τότε η αγέλη τρέπεται σε φυγή με οργανωμένο τρόπο . Ο αρχηγός οδηγεί την ομάδα ενώ το δεύτερο ισχυρότερο μένει τελευταίο . Στις αρσενικές αγέλες έχουμε μια απλή συνάθροιση χωρίς καμιά οργάνωση και φυσικά τυχαίο διασκορπισμό σε περίπτωση κινδύνου. Αναπαραγωγή : Είδος πολυγαμικό , κατά την περίοδο του οργασμού συνήθως από 15 Σεπτέμβρη ως 15 Οκτώβρη γίνονται σημαντικές αλλαγές στις αγέλες . Τα αρσενικά διαλέγουν κατάλληλες θέσεις αναπαραγωγής τις οποίες και σημαδεύουν καλά, έπειτα με συνεχείς και έντονες κραυγές προσπαθούν να προσελκύσουν θηλυκά για να σχηματίσουν το χαρέμι τους. Τα αρσενικά δίνουν μάχες για την κατοχή της γαμήλιας περιοχής από άλλα αρσενικά που προσπαθούν να τη καταλάβουν. Υπερασπίζοντας την περιοχή τους συχνά δίνουν πολύ σκληρές μάχες οι οποίες μπορεί να καταλήξουν στον θάνατο του ενός και σπανιότερα και των δύο όταν μπλέκονται τα κερατά τους και πεθαίνουν από εξάντληση ή φυσικούς εχθρούς . Ο αριθμός των θηλυκών σε κάθε χαρέμι είναι 8-10 και μερικές φορές μπορεί να φτάσει 25-50. Κατά την εποχή αυτή ο λαιμός του αρσενικού διογκώνεται σχηματίζοντας την γνωστή "χαίτη" . Μετά το τέλος της αναπαραγωγής τα αρσενικά είναι πολύ εξαντλημένα και φροντίζουν να τραφούν καλά για να ανακτήσουν τις δυνάμεις τους, τα θηλυκά ξαναδημιουργούν τις παλιές αγέλες. Η περίοδος εγκυμοσύνης διαρκεί 8 -8 1/2 μήνες και τα μικρά που είναι ένα και σπανιότερα δύο γεννιούνται τέλος Μαίου ή αρχές Ιουνίου. Τα νεαρά ωριμάζουν σεξουαλικά το δεύτερο έτος ( τα θηλυκά ) και το τρίτος έτος ( τα αρσενικά). Ζει 12-15 χρόνια. Χαρακτηριστικά : Σημαντικό γνώρισμα είναι τα κλαδοκέρατα που υπάρχουν μόνο στα αρσενικά. Το μήκος φτάνει το 1 μ. Τα πρώτα κέρατα εμ φανίζονται σε ηλικία 8 μηνών έχουν μήκος 25-30 εκατ. είναι χωρίς διακλαδώσεις και καλύπτονται από λεπτό βελούδινο στρώμα . Στην αρχή είναι μαλακά , αργότερα όμως σκληραίνουν ( ξηραίνονται) και απορρίπτεται το βελούδινο περίβλημα . Προκειμένου να απορρίψει το περίβλημα αυτό τρίβει τα κέρατα σε κορμούς δένδρων και θάμνων με αποτέλεσμα να τα αποφλοιώνει και να προκαλεί ζημιές . Μετά το πέσιμο των κεράτων δημιουργείται ελαφρά αιμορραγία η οποία επουλώνεται . Το βελούδο των κεράτων χρησιμοποιείται μετά από κατεργασία για θεραπείες εξανθημάτων και πληγών και ως διεγερτικό. Τα κέρατα αποτελούν για τους επιστήμονες καλούς δείκτες για την έρευνα της μόλυνσης του περιβάλλοντος από ραδιενέργεια . Μέχρι την ηλικία των 5-6 χρόνων ο αριθμός των διακλαδώσεων μπορεί να αποτελέσει στοιχείο μέτρησης της ηλικίας , για μεγαλύτερες ηλικίες όμως η μέθοδος είναι ανασφαλής ( τον πρώτο χρόνο έχουμε μόνο υβώματα , τον δεύτερο δύο απλά κέρατα , τον τρίτο ισχυρότερα με δύο διακλαδώσεις κ.λ.π) Φλοιοφαγία : Είναι η συνήθεια που έχουν ορισμένα θηλαστικά να τρώνε φλοιούς , όπως το ελάφι , το πλατώνι, ο λαγός , το αγριοπρόβατο, οι κάστορες και σπάνια το ζαρκάδι. Οι ζημιές που προκαλούνται εξαρτώνται από την πυκνότητα του πληθυσμού , όταν υπάρχουν φυσικοί εχθροί οι πληθυσμοί των παραπάνω ειδών είναι χαμηλοί και δεν υπάρχουν προβλήματα. Όταν όμως τα είδη απατούνται σε υπερβολικά μεγάλους πληθυσμούς γίνονται τότε καταστροφές. Κατά την εποχή της άνοιξης και του καλοκαιριού όπου γίνεται η κίνηση των χυμών στους κορμούς των δένδρων η ζημιές είναι μεγαλύτερες . Αισθήσεις : Καλή ακοή , όσφρηση και όραση . Εχθροί : Λύκος και για τα μικρά , γηραιά , ασθενικά άτομα η αγριόγατα και η αλεπού . ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ Additionals To 1994 στην Παρνηθα υπηρχαν περιπου 150 ελαφια.Σημερα ο πληθυσμος τους εχει αυξηθει πολυ και αυτο οφειλεται στο πολυ καλο κλιμα του βουνου και στην υποστηριξη της αναπαραγωγης τους!Ετσι σημερα ζουν στα δαση του βουνου ζουν 400-500 ελαφια! Καλυτερες ωρες για να συναντησεις καποιo ειναι τo απογευμα οταν σουρουπωνει. Hot Spots για τα ελαφια στο βουνο της Παρνηθας αποτελουν περιοχες οπως το Παλιοχωρι(εκει που καποτε ηταν το ''Χ/Κ''),η Αγια Τριαδα,η Μολα,ολη η περιοχη γυρω απο το ΣΕΓΑΣ,η βορινη της κορυφης ''αερας'',γυρω απο το Ξενια... Καποια (λιγα) απο αυτα ειναι εξοικιωμενα με την ανθρωπινη παρουσια,αλλα μερικα αλλα οχι.Αν δειτε πως μπορειτε να πλησιασετε καποιο δοκιμαστε να το ταισετε με ενα καροτο...θα ανταποκριθει πολυ θετικα και η εμπειρια θα ειναι μοναδικη! Συμβουλη:Μην παρετε γυναικες μαζι ....τρομαζουν και αυτες και τα ελαφια...(καταλαβες Yota )